สถานการณ์: หน่วยงานได้รับมอบหมายให้จัดทำแผนแม่บทระยะ 10 ปีสำหรับการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในพื้นที่ชายแดน แต่ในกระบวนการวิเคราะห์ พบว่าข้อมูลพื้นฐานของพื้นที่มีความน่าเชื่อถือต่ำและมีความขัดแย้งกัน ในสถานการณ์เช่นนี้ควรดำเนินการอย่างไร
กใช้วิธีการวิเคราะห์ความไม่แน่นอน (Uncertainty Analysis) โดยสร้างสถานการณ์จำลองหลายแบบ (Scenario Planning) พร้อมระบุสมมติฐานและข้อจำกัดของข้อมูลอย่างชัดเจนในแผน
ขเลื่อนการจัดทำแผนออกไปจนกว่าจะมีข้อมูลที่สมบูรณ์และน่าเชื่อถือ
คจัดทำแผนโดยใช้ค่าเฉลี่ยของข้อมูลขัดแย้งเป็นฐานและไม่กล่าวถึงความไม่แน่นอน
งใช้ข้อมูลจากพื้นที่อื่นที่คล้ายกันแทนโดยไม่ต้องแจ้งผู้อ่านแผน
เฉลยอธิบาย
Scenario Planning เป็นเครื่องมือสำคัญในการวางแผนระยะยาวภายใต้ความไม่แน่นอน โดยสร้างภาพอนาคตหลายแบบ (Optimistic, Pessimistic, Most Likely) และกำหนดยุทธศาสตร์ที่ยืดหยุ่น การระบุข้อจำกัดของข้อมูลอย่างโปร่งใสเป็นหลักจริยธรรมสำคัญ ตัวเลือก B ผิดเพราะข้อมูลสมบูรณ์ 100% เป็นไปไม่ได้และอาจล่าช้าเกินไป ตัวเลือก C ผิดเพราะขาดความโปร่งใส ตัวเลือก D ผิดเพราะการซ่อนความไม่แน่นอนทำให้ผู้อ่านแผนเข้าใจผิด ควรเลือกแบบประเมินตามคำถาม ตรวจความครบถ้วน ถูกต้อง ทันเวลา และอคติของข้อมูล พร้อมแยก attribution จาก contribution และนำข้อค้นพบไปใช้ตัดสินใจอย่างโปร่งใส; อ้างแนวทางสำนักงบประมาณและ สศช.