พระราชบัญญัติสถิติ พ.ศ. 2550

งานด้านทิศทางประกอบด้วยการจัดทำแผนแม่บทเกี่ยวกับการดำเนินงานทางสถิติของรัฐ และจัดทำมาตรฐานสถิติเสนอคณะรัฐมนตรีเพื่อให้ความเห็นชอบ งานด้านการผลิตครอบคลุมสำมะโน การสำรวจตัวอย่าง และการอำนวยการสำรวจเรื่องต่าง ๆ ของประเทศ งานด้านระบบคือการหารือกับหน่วยงานเพื่อกำหนดว่าใครรับผิดชอบสถิติชุดใด ให้คำแนะนำเรื่องแผน ระเบียบวิธี การเก็บ ประมวลและวิเคราะห์ และสร้างเครือข่ายฐานข้อมูล ส่วนงานด้านการใช้ประโยชน์ครอบคลุมการให้บริการ เผยแพร่ อบรม ส่งเสริมงานสถิติของรัฐกับเอกชน และประสานความร่วมมือระหว่างประเทศ ภารกิจเหล่านี้ต้องสนับสนุนกัน ไม่ใช่โครงการแยกส่วน

การจัดทำแผนแม่บทต้องประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและสอดคล้องกับนโยบายกับแผนพัฒนาประเทศ เมื่อคณะรัฐมนตรีให้ความเห็นชอบ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องมีหน้าที่ปฏิบัติตามแผน แผนแม่บทจึงแปลงความต้องการข้อมูลระดับประเทศเป็นกรอบร่วม ส่วนแผนกำหนดความรับผิดชอบระบุเจ้าภาพในทางปฏิบัติ หน่วยงานต้องจัดทำสถิติให้เป็นไปตามความรับผิดชอบนั้นและถูกต้องตามมาตรฐานสถิติ หากไม่ปฏิบัติ สำนักงานสถิติแห่งชาติรายงานคณะรัฐมนตรีเพื่อสั่งการตามที่เห็นสมควร สายบังคับจึงเริ่มจากความเห็นชอบระดับนโยบายและย้อนกลับไปสู่การติดตามหน่วยผลิตแต่ละแห่ง

บทบาทระหว่างประเทศและภารกิจตามที่กฎหมายหรือคณะรัฐมนตรีมอบหมายเปิดให้ระบบสถิติไทยเชื่อมกับมาตรฐาน ความร่วมมือ และความต้องการใหม่ได้โดยไม่ต้องแก้กฎหมายทุกครั้ง แต่อำนาจที่ยืดหยุ่นยังอยู่ภายใต้หลักวิชาการและวัตถุประสงค์สาธารณะ ภาพของสำนักงานจึงไม่ใช่หน่วยเก็บแบบสอบถามเท่านั้น แต่เป็นแกนกลางที่แปลงนโยบายประเทศเป็นแผน แปลงแผนเป็นความรับผิดชอบ แปลงวิธีทำงานเป็นมาตรฐาน และแปลงข้อมูลจากเครือข่ายเป็นสถิติที่ผู้ใช้เข้าถึงได้ ความน่าเชื่อถือของผลลัพธ์ขึ้นกับทั้งคุณภาพทางวิชาและความไว้วางใจว่าข้อมูลเฉพาะรายจะไม่ถูกนำไปใช้ผิดทาง