ในการติดตามประเมินผลโครงการประกอบอาชีพสำหรับผู้ว่างงาน หากพบว่ามี 'Unintended Consequences' (ผลกระทบไม่คาดคิด) คือผู้เข้าร่วมจำนวนมากเลิกจากงานในพื้นที่เดิมโดยไม่มีเหตุผลชอบธรรม ทำให้เกิดความขัดแย้งกับเจ้าจ้างเดิม ควรตีความสถานการณ์นี้อย่างไร
กโครงการสำเร็จอย่างยอดเยี่ยมเพราะผู้เข้าร่วมได้งานใหม่
ขโครงการไม่มีปัญหาเพราะการเลี่ยงงานเป็นเสรีภาพของแต่ละบุคคล
คโครงการควรประเมินผลกระทบเชิงสังคมและความยั่งยืนของการจ้างงาน โดยพิจารณาว่าการหลีกเลี่ยงจากตำแหน่งเดิมเป็นการย้ายงานอย่างมีเหตุผลหรือไม่
งไม่ต้องรวมผลกระทบเชิงสังคมในการประเมินเพราะเป็นเรื่องนอกเหนือการควบคุม
เฉลยอธิบาย
ผลกระทบไม่คาดคิด (Unintended consequences) เป็นส่วนสำคัญของการประเมินผลที่ครบถ้วน โดยเฉพาะในโครงการที่ส่งผลกระทบต่อสังคมหรือเศรษฐกิจ ผู้ประเมินควรตรวจสอบว่าผลกระทบนี้เป็นผลบวก (เช่น ผู้คนพบงานที่ดีกว่า) หรือลบ (เช่นความขัดแย้ง) และวิเคราะห์ความยั่งยืน ตัวเลือก A และ C ไม่พิจารณาผลกระทบในวงกว้าง ตัวเลือก D ผิดเพราะต้องศึกษาผลกระทบทุกอย่าง